Welkom in de kweekvijver.
Dit is de plaats waar Taalisman woorden verzint en verzamelt die eigenlijk al hadden moeten bestaan, maar die om onduidelijke redenen nog niet in het wild zijn aangetroffen. (Als vuistregel houd ik aan dat als een woord in een Nederlandstalige Google-zoekopdracht niet of niet overtuigend opduikt in de gezochte betekenis, het een kweekvijverkandidaat is.) Sommige van deze woorden zagen voor het eerst het daglicht in of na een gesprek met andere taalminnende lieden, en waar nodig zal ik hun inbreng dan ook graag noemen, met dank.
De aspirant-neologismen hieronder staan voor het gemak alfabetisch gerangschikt, met de datum waarop ze in de vijver belandden. Vind je er een die je levensvatbaar lijkt? Gebruik hem dan, veel en vaak. Heb je suggesties? Stuur ze in – de kweekvijver is nooit vol!
.
Bgv’tje
Deze afkorting is voorzichtigjes geïnspireerd op lvt’tje – dank je, Peter! – wat kort is voor “leuk voor thuis” (een lvt’tje is een hebbedingetje, een snuisterij). In deze tijd waarin er in Nederland meer singles zijn dan ooit, kan het geen kwaad om een bgv’tje te hebben: bgv staat dan voor “bij gebrek aan vriendje / vriendinnetje”. Een bgv’tje is iemand met wie je leuke dingen doet die je anders misschien met je partner zou doen. Als je ook minnaars bent met je bgv’tje, dan ben je wat in het Engels fiends with benefits heet, maar dat hoeft niet. (2 juli 2008)
.
Coïtussendoortje
Toegegeven, dit mormel heeft geen kans van slagen. Maar ik kom hem niet weerstaan, getuige deze column, waarin in hem al ten doop hield. Het is nodeloos chic-doen voor one-night stand, zonder de ambitie dat het ooit gemeengoed wordt. Maar ook woorden die een kleine glimlach op je gezicht toveren, mogen in de vijver. (26 juni 2008)
.
Knuffeldoortje/Kwuffel
Het woord omhelzing is wat stijfjes, en hug is me te Engels. We hebben al knuffel, een fijn woord, maar dat kan een connotatie hebben van zoet-romantisch (onder beminden) of zoet-schattig (met kinderen en baby’s). Hoe noem je een kleine knuf die je iemand zomaar tussendoor geeft, gewoon omdat ze lief zijn of omdat ze er even een nodig hebben? Ik heb er twee woorden voor: knuffeldoortje (met dank aan Claire) en kwuffel (met dank aan Marlies). (26 juni 2008)
.
Mbb
De mbb is de minimale beleefde begroeting die geldt in een bepaalde cultuur of subcultuur. Vroeger kusten Nederlandsers elkaar twee keer, nu drie – een verandering in de mbb. De minimale beleefde begroeting dient om je verbondenheid met anderen te bestendigen, maar soms ook om je als groep te onderscheiden van de rest. Je kent vast wel de schichtige klungeldansjes die mensen kunnen doen als ze verschillende mbb’s hanteren: wel of niet nog een kus, wel of geen onhelzing? Ik begroet de meeste mensen inmiddels met één kus en een knuffel; zal dat ooit de nieuwe mbb worden? (17 mei 2008)
.
Meemoetfeestje
Je kent ze wel, die feestjes waar je geen zin in hebt. De broer van je zwager geeft een barbecue. Je schoonmoeder viert haar pensionering. Een vaag studievriendje van je partner gaat voor de tweede keer trouwen. Je hebt wel wat beters te doen, natuurlijk, maar je moet voor je goed fatsoen wel mee. Dat is een meemoetfeestje. (1 februari 2008)
.
Pimplementeren
Als je een plan of ontwerp ten uitvoer brengt en je doet dat niet gewoon goed, maar met veel overbodige tierelantijntoeters en blingbellen, dan ben je aan het pimplementeren. In hoeverre het risico hierop groter is voor mensen die Pim heten, is nog niet wetenschappelijk onderzocht. (10 januari 2008)
.
Raadplagen
Raadplagen is natuurlijk geënt op raadplegen. Het kan, denk ik, met gemak een dubbele betekenis dragen: (1) van ongewnst advies voorzien, en (2) ongewenst om advies vragen. Op internet zijn overigens flink wat “raadplagen” te vinden, maar dat zijn verschrijvingen voor raadplegen. Tijd voor een nieuwe, eigen betekenis dus! (10 januari 2008)
.
Retrotasken
De meningen over multitasken zijn verdeeld: de een vindt het maar wat stoer dat hij zoveel verschillende dingen tegelijk kan doen, de ander vindt dat een versnippering van aandacht en energie. Een reactie kon niet uitblijven, en als tegenhanger is monotasken in zwang aan het raken. Maar ik vind dat, voordat je gaat monotasken, je eerst nog even moet retrotasken: doen wat je al had moeten doen. (22 februari 2008)
.
Tierwoord
Het woord scheldwoord hebben we al, en het volstaat eigenlijk prima. Toch voeg ik graag tierwoord aan de vijver toe (zie de column in kwestie). Ik stel me voor dat een tierwoord iets anders is dan zomaar een scheldwoord of vloek: het is eerder een krachtterm die niet bedoeld is om te beledigen, maar om te ventileren. (15 april 2008)
